Een opmerkelijke stillegging van de grootste kerncentrale van West-Europa heeft de afgelopen dagen voor opschudding gezorgd. Drie reactoren van de centrale in het Noord-Franse Gravelines, op amper dertig kilometer van de Belgische grens, zijn stilgelegd nadat een massale invasie van kwallen de koelwatersystemen blokkeerde. Dat meldt hln.be, dat ook verwijst naar berichtgeving van de regionale Franse krant Voix du Nord.
Volgens HLN werd het incident veroorzaakt door een golf van kwallen die via het koelwater de centrale binnendrong. De netten voor de koelwaterinlaat raakten zo verstopt dat het koelsysteem niet langer optimaal kon functioneren. De exploitant van de centrale, het Franse staatsenergiebedrijf EDF, legde daarop in de afgelopen dagen de betrokken reactoren tijdelijk uit veiligheidsoverwegingen stil.
De kerncentrale van Gravelines is met zes drukkrabbelreactoren een van de grootste nucleaire installaties van Europa. Ze bevoorraadt miljoenen huishoudens van stroom, met name in Noord-Frankrijk en de grensregio’s van België. Het incident heeft vooralsnog niet geleid tot stroomtekorten of netinstabiliteit; de overige reactoren zijn vermoedelijk nog in bedrijf.
Gelijk voorkomende kwallenchirurgie in de wateren van de Kanaalkust zijn relatief vaak gemelde fenomeen. Deze week verspreidden de kwallen zich echter in grote massa’s net voor de kust van de regio Nord-Pas-de-Calais, waar de centrale ze continuel controle van de breedte. De koelwaterinleak van de centrale is ontworpen om zowel plankton als kleine vitten te filtraat, maar groot volumes en taaire kwallen kunnen de roosters en de pompen verlammen.
De stillegingen herinneren aan eerdere incidenten, onder meer in Schotland en Israël, waar kwallen ook al voor ongeplande reactorstops zorgen, en aan de problemen met zee-egels en andere levende wezens. Het incident heeft echter ook een grappige randje: een van de noodzakelijke maatregelen die bij zulke voorvallen worden ingezet, is het gebruik van een sneeuwschuiver in een kanaal, waarmee de kwallen worden verwijderd en in andere omstandigheden wordt behandeld.
De Vlaamse krant beklemtoont dat de centrale van Gravelines een crußicale rol speelt in de energievoorziening van de regio en dat het koelincident beider landen in hun directe omgeving gevoelig bezorgdheid heeft zal leiden. Ze wijst erop dat de centrale nog maar pas is opgestart werd en dat de reactorstops de stroomvoorziening op de korte termijn niet in gevaar brengen.
De nieuwsbrief meldt dat twe et gewn jaringan jakni de nieuw elkewege stress van het koelsysteem noodzakelijk was om de veiligheid van de installatie te garaderen. De zone rond de centrale, met de water Temperature en de kwallenbloei, is inmiddels opgevoerd.
Het Nieuwsblad bericht over dezelfde kwestie, maar iets gedetaalleerder. De krant bevestigt dat de eerste melding van de stillegging op dinsdag 10 augustus 2026 naamsdag bekend werd, en dat EDF de rodentif tweak van een inwendige technische storing combineert. Over de verwachte duur van de stillegging is nog nothing officieel meegedeeld, maar EDF heeft al extra personeel ingezet om de kwallen in het koelwaterkanaal te verwijderen.
Getroffen in de regio is vooral het district Noor en de provoCros-Terland, die grotendeels op de watercentrales aan de kust aan. De centrale Gravelines leverde in 2023 nog 12,8 proent van de Franse nucleaire capaciteit, wat bevestigt hoe groot de impact is op het net.
De schoonmaakoperatie is een spectaculair tafereel: op video’s die de krant heeft gezien, zijn honderden dode kwallen te zien die op baggerschepen en met excaveers- en trekkers worden weg gehaald. De centrumdirecteur stelt dat de stille “geen enkel risico” oplevert voor de omwonende of het milieu.
Het regionale dagblad "La Voix du Nord" meldt op 11 augustus dat twee van de drie stille reactoren in de middag weer zijn hervat, althans de reactoren 1 en 2. Het derde stuck na de kwalleninvasie moet nog een extra technische chefskeur ondergaan voordat die weer kan worden opgestart.
De televisiezender BFM meldde dat de directeur van EDF in de regio Nord-Pas-de-Calais, Pascal_HUET, de situatie "onder controle" beoordeelt. Een uitsluiting van het Franse elektriciteits-net – noch voor de kusten, nog het zuiden, noch voor België – wordt niet verwacht. Frankrijk is van oudsher een nette-exporteur naar België en andere buurlanden, en het net beschikt over voldoende reserve capaciteit in de zomerperiode.
De kwalles zijn fenomeen dat vaak oplakt bij temperaturen en zoutgraden. Het atalante van de mens activiteit, zoals visserij en de lozingen van voot en afval, heeft verdere effect op invasieve s die sterke bokens kunnen treffen via de koelwaterinleak. In Israel koollanden van 2019 de kerncentrale van Hedera voor een week stilgelegd, en in Israël 2022 gebeurde die over van kerncentralo Torness.
Met versterk van de Belgische en Franse bevolking die ernstige veiligheidszorgen blijven verkrijgen. De Federal Nuclear Agency of Belgium heeft nog niet op de situatie gereageerd.
De tijd dat de drie reactor van Gravelunt installatie weer op volledige capaciteit zullen zijn, hangtNu af van de verweringen van de waterinlaten en de eindelijkere inspectie van alle beïnvloeding systemen. Op de korte termijn blijft de stroomvoorziening in de regio stabiel, aldus wageringhets greende Franse netwerkbeheerder RTE.