De Servische president Aleksandar Vučić heeft officieel zijn ontslag aangekondigd. Hiermee komt een einde aan zijn tweede en tevens laatste termijn als staatshoofd van het land. Volgens berichtgeving van vrtnws.be kondigde Vučić zijn vertrek aan tijdens een televisietoespraak, waarbij hij verklaarde dat dit de dag van zijn aftreden was.
De stap is strategisch van aard: de 56-jarige Vučić kan zich vanwege de wettelijke limiet van twee ambtstermijnen niet opnieuw kandidaat stellen voor het presidentschap. In plaats daarvan wil hij zijn politieke macht behouden door lijsttrekker te worden voor zijn eigen partij, de Servische Progressieve Partij (SNS). Zijn doel is om tijdens de vervroegde parlementsverkiezingen op 25 oktober een zetel te winnen, waardoor hij de mogelijkheid krijgt om als premier aan de macht te blijven.
De overgang van het machtsmandaat wordt in eerste instantie opgevangen door Ana Brnabić, de voorzitter van het parlement en een nauwe bondgenoot van de aftredende president. Zij neemt vanaf morgen tijdelijk de presidentiële taken op zich. De Servische wetgeving schrijft voor dat er binnen een periode van maximaal drie maanden nieuwe presidentsverkiezingen moeten worden georganiseerd.
Voorafgaand aan zijn officiële vertrek maakte Vučić nog gebruik van zijn grondwettelijke bevoegdheden om gratie te verlenen aan 49 personen. Hierbij gaat het onder andere om 23 studenten en aanhangers van zijn partij die verdacht werden van overtredingen tijdens protesten. Deze gratieverlening vindt plaats tegen een onrustige maatschappelijke achtergrond. Volgens wordt de regering al maanden geconfronteerd met demonstraties, die grotendeels door studenten worden aangevoerd.
De aanleiding voor deze protestgolf was een ramp in 2024, waarbij een luifel aan het station van Novi Sad instortte. Bij dit incident kwamen 16 mensen om het leven. De gebeurtenis leidde tot brede verontwaardiging en werd door demonstranten aangegrepen als bewijs voor wanbeheer en corruptie binnen de regering.
Bij de komende verkiezingen krijgt de SNS van Vučić te maken met twee belangrijke oppositieblokken. Enerzijds is er een nieuwe beweging die is voortgekomen uit de studentenprotesten tegen corruptie, en anderzijds een coalitie van partijen die een pro-Europese koers varen. De politieke situatie in Servië blijft complex in relatie tot de Europese Unie. Hoewel het land kandidaat-lid is, verlopen de toetredingsonderhandelingen moeizaam. Spanningen met de EU worden voornamelijk veroorzaakt door de banden van Belgrado met Rusland en de aanhoudende kwestie rondom de relatie met Kosovo.