Vanavond gebeurt het: de maan schuift langzaam voor de zon en het wordt even schemerig in België. Om 19.18 uur begint het spektakel, om 20.13 uur is het hoogtepunt bereikt. Dan is ongeveer 90 procent van de zon bedekt. Het is de grootste zonsverduistering in België sinds 1999, al wordt het geen totale eclips. Wil je kijken? Doe het dan veilig.
Je huisdier kijkt vooral naar jóú
Veel baasjes vragen zich af of hun hond of kat iets zal merken van het plots afnemende daglicht. Dierengedragsdeskundige Joni Delanoeije stelt gerust: "Zeker honden zijn zo hard aangepast aan het samenleven met mensen, dat ze voor bijna al hun inschattingen kijken naar ons gedrag", zegt ze in vrtnws.be. Neemt het baasje de leiband, dan wordt er gewandeld; neemt die het voer, dan is het etenstijd. "Hun gevoel om op het licht en op de zon te reageren is veel minder ontwikkeld dan bij wilde dieren."
Volgens Delanoeije zal de zonsverduistering voor de meeste honden weinig merkbare gevolgen hebben. Ook voor binnenkatten maakt het waarschijnlijk nauwelijks verschil. Katten die buiten komen, worden rond de schemering wel actiever omdat ze dan op jacht gaan, maar dat is een normaal patroon.
De grootste onrust komt volgens de deskundige niet van de eclips zelf, maar van het gedrag van baasjes die ernaar uitkijken. Wie een gevoelig huisdier heeft, doet er daarom goed aan zich zo normaal mogelijk te gedragen.
Kijken? Alleen met een speciale bril
Wie de eclips wil bekijken, moet dat veilig doen. Zowel nasa.gov als de aas.org benadrukken dat je nooit rechtstreeks naar de zon mag kijken zonder speciale zonnebrillen. Alleen tijdens de korte totaliteit van een totale zonsverduistering is dat veilig, maar die fase doet zich in België niet voor. Bij een gedeeltelijke of ringvormige eclips is direct kijken altijd gevaarlijk.
De enige veilige manier om rechtstreeks naar de zon te kijken, is met een bril die voldoet aan de internationale norm ISO 12312-2. Gewone zonnebrillen of zelfgemaakte filters bieden onvoldoende bescherming.
Files in Spanje, kijkavonden in Vlaanderen
De eclips zorgt ook voor heel wat mobiliteit. In Spanje worden tot 1,5 miljoen extra autoritten verwacht, zo meldt hln.be. Dat kan leiden tot aanzienlijke files op de Spaanse wegen.
In Vlaanderen zijn er intussen ook initiatieven om de eclips op een bijzondere manier te beleven. Zo deelt een café honderd gratis eclipsbrillen uit, meldt nieuwsblad.be. Elders in Vlaanderen kunnen geïnteresseerden de zonsverduistering bekijken met telescopen en wetenschappelijke uitleg, aldus nieuwsblad.be.
Na de eclips: vallende sterren
Wie na de eclips nog naar de hemel kijkt, kan ook nog een ander spektakel verwachten. Wetenschapsexperts van hln.be leggen uit hoe je vallende sterren kunt spotten.
De zonsverduistering van vanavond is dus niet alleen een kwestie van opkijken, maar ook van voorbereiding: veilige brillen voor jezelf, een rustige houding voor je huisdier, en misschien een extra blik op de hemel nadat de maan weer is weggegleden.