De Vlaamse regering heeft een nieuw uitvaartdecreet goedgekeurd met als doel de rechten van nabestaanden te versterken en commerciële misstanden in de sector tegen te gaan. De nieuwe regelgeving richt zich op drie kernpunten: de wettelijke verankering van de rechten van nabestaanden, een strikte verplichting tot prijstransparantie en de invoering van sancties bij overtredingen.
Een van de belangrijkste wijzigingen is dat nabestaanden voortaan een termijn van minstens 48 uur krijgen om in alle rust een begrafenisondernemer naar keuze te selecteren. Volgens berichtgeving van vrtnws.be was dit een cruciaal punt, aangezien de rechten van nabestaanden in het vorige decreet uit 2004 niet expliciet waren beschreven, wat leidde tot een grotere afhankelijkheid van aanbieders.
Daarnaast wordt de transparantie rond de kosten aangescherpt. Zowel uitvaartondernemers als crematoria zijn verplicht om hun tarieven duidelijk en inzichtelijk weer te geven. Deze prijsinformatie moet niet alleen op de uiteindelijke factuur terug te vinden zijn, maar moet ook transparant worden gecommuniceerd via de website van de dienstverlener.
Om ervoor te zorgen dat de regels ook daadwerkelijk worden nageleefd, voorziet het decreet zware financiële sancties. Bedrijven die de nieuwe transparantie- en procedureregels negeren, riskeren boetes die variëren van 100 euro tot een maximum van 200.000 euro.
De aanleiding voor deze hervormingen ligt in onthullingen van het consumentenprogramma WinWin op VRT1, dat ruim een jaar geleden praktijken in de uitvaartsector aan het licht bracht. Uit die berichten bleek dat medewerkers van minstens één ziekenhuis en diverse woonzorgcentra betalingen hadden geaccepteerd van begrafenisondernemers in ruil voor de gunst om overledenen op te halen.
Bevoegd Vlaams minister Hilde Crevits (CD&V) gaf in augustus aan dat de regering geschokt was door deze incidenten. Zij benadrukte dat het nieuwe decreet moet zorgen voor meer respect en eerbied voor zowel de overledenen als hun nabestaanden. Volgens Crevits is het essentieel dat klachten in de toekomst adequaat onderzocht en behandeld kunnen worden.
Hoewel de Vlaamse regering het decreet inmiddels heeft goedgekeurd, is de procedure nog niet volledig afgerond; het Vlaams parlement moet als laatste stap nog over de tekst stemmen.