Wetenschappers hebben een belangrijke stap gezet in het ontrafelen van het mysterie rondom Long-period Radio Transients (LPT's). Deze mysterieuze, herhalende radiosignalen hielden astronomen al sinds 2005 in hun greep. Recent onderzoek suggereert dat deze signalen afkomstig zijn van een specifiek type dubbelstersysteem, wat een verklaring biedt voor de ongebruikelijke patronen die in de ruimte zijn waargenomen.
LPT's worden gekenmerkt als coherente en sterk gepolariseerde radiostralingen die hun oorsprong vinden binnen ons eigen sterrenstelsel. Het meest intrigerende aspect van deze signalen is hun regelmatige herhaling, waarbij de periodes variëren van enkele minuten tot meerdere uren. Hoewel de detecties in de loop der jaren toenamen, bleef de exacte fysieke oorzaak van deze emissies lange tijd een punt van discussie binnen de wetenschappelijke gemeenschap.
Een cruciale doorbraak kwam met de analyse van een specifiek object, aangeduid als LPT ASKAP J174508.9-505149, of kortweg J17. Dit object vertoont eigenschappen die afwijken van eerder bestudeerde LPT's, waardoor onderzoekers nieuwe inzichten konden verkrijgen. Volgens universetoday.com heeft J17 een omlooptijd van 1,3 uur, waarbij zowel de radiobursts als de röntgenstraling worden beïnvloed door deze baan. Een opvallend detail is dat de radiosignalen van dit object gedurende meerdere uren volledig kunnen wegvallen, terwijl de pulsfrequenties over een langere tijdlijn fluctueren.
De onderzoekers, waaronder Kovi Rose van de University of Sydney en CSIRO, stellen dat de bron van deze signalen een zogenaamde 'cataclysmische variabele' (CV) is. Dit is een binair systeem dat bestaat uit een begeleidende donorster en een witte dwerg met een sterk magnetisch veld. In zo'n systeem trekt de witte dwerg materiaal aan van de partnerster via een proces dat accretie wordt genoemd. De data van J17 bevestigen hiermee voor het eerst dat een accreterende witte dwerg verantwoordelijk kan zijn voor dit type radiosignalen, zoals beschreven door .
Voor deze ontdekking bestonden er diverse concurrerende theorieën over de oorsprong van LPT's. Sommige astronomen vermoedden dat witte dwergen in een zeer snelle baan om een partner of langzaam roterende magnetars de veroorzakers waren. De identificatie van J17 biedt nu een concreet bewijs voor de rol van cataclysmische variabelen. De resultaten van dit onderzoek, die zijn gepubliceerd in Nature Astronomy en besproken door , markeren een belangrijke stap in een zoektocht die al sinds 2005 duurde.
De wetenschappelijke betekenis van deze vondst is groot, omdat J17 eigenschappen vertoont die nog nooit eerder bij LPT's waren gezien. Dit biedt een unieke kans om de interactie tussen accreterend materiaal en magnetische velden in compacte dubbelsterren nader te bestuderen. Hoewel de exacte mechanismen achter alle LPT's mogelijk nog niet volledig zijn opgehelderd, helpt de bevestiging van de rol van cataclysmische variabelen de astronomische gemeenschap om de diverse populatie van radiobronnen in de Melkweg beter in kaart te brengen, aldus .