Japan staat aan de vooravond van een ambitieuze wetenschappelijke onderneming waarbij een ruimtevaartuig naar Phobos, de grootste natuurlijke satelliet van Mars, wordt gestuurd. Het hoofddoel van deze expeditie is het verzamelen van materiaal van het oppervlak om dit vervolgens terug te brengen naar de aarde. Door deze monsters in laboratoria te analyseren, hopen onderzoekers een definitief antwoord te vinden op de vraag hoe de manen van Mars zijn ontstaan.
De missie, bekend als de Martian Moons eXploration (MMX), zal op 20 oktober vertrekken vanuit het Tanegashima Space Center in Japan. Volgens berichtgeving van newscientist.com is het doel van de missie om een eeuwenoud wetenschappelijk debat te beslechten over de oorsprong van Phobos en de kleinere maan Deimos. Er is namelijk onduidelijkheid over hoe deze hemellichamen zijn gevormd.
Reisverloop en observaties
Indien de vlucht volgens de huidige planning verloopt, zal de sonde in augustus 2027 bij Mars aankomen. Eenmaal in het Mars-systeem zal het ruimtevaartuig een specifieke baan betrekken die een nauwe benadering van Phobos mogelijk maakt. Deze fase is cruciaal voor het vervaardigen van gedetailleerde kaarten van het oppervlak. Naast de focus op Phobos zal de sonde ook observaties uitvoeren van Deimos. Op basis van de verzamelde cartografische gegevens zullen de operators van de Japan Aerospace Exploration Agency (JAXA) vervolgens de meest geschikte locatie voor een landing bepalen.
De inzet van de IDEFIX-rover
De missie voorziet in één of twee korte landingen op Phobos. Tijdens deze operaties zal de sonde een kleine rover, genaamd IDEFIX, op het oppervlak achterlaten. Dit markeert een belangrijke mijlpaal in de ruimtevaart, aangezien het de eerste keer is dat een rover op een object met een dergelijke geringe omvang wordt geplaatst. Naast de wetenschappelijke data dient de inzet van de rover ook een technisch doel: het testen of een wielvoortuiging effectief functioneert in een omgeving met extreem lage zwaartekracht, zoals beschreven door .
Bemonsteringstechnieken
Het meest kritieke onderdeel van de MMX-missie is het veiligstellen van fysiek materiaal. Om dit te garanderen, is het ruimtevaartuig uitgerust met twee verschillende systemen voor bemonstering. Het eerste mechanisme maakt gebruik van een gasstoot om stof en kleine steentjes van het oppervlak omhoog te blazen, waarna ze in een container worden opgevangen. Het tweede systeem bestaat uit een holle cilinder die in de bodem wordt geslagen om een kernmonster van enkele centimeters diep te verkrijgen. Zoals vermeld in de rapportage van , worden deze monsters zorgvuldig opgeslagen voordat de terugreis naar de aarde begint.
Terugkeer en wetenschappelijke waarde
Na de voltooiing van de taken bij Mars zal de sonde koers zetten naar de aarde, met een verwachte terugkeer in 2031. De analyse van de meegebrachte gesteenten en stofdeeltjes moet uitsluitsel geven over de geologische geschiedenis van de Marsmanen. De resultaten van deze missie kunnen fundamentele inzichten bieden in de vorming van de manen van Mars, een proces dat volgens pas echt begrepen kan worden door directe fysieke analyse van het materiaal.