Een Australische man van in de zestig zag zijn ernstige huidkanker volledig verdwijnen na een hartoperatie. Artsen vermoeden dat de ingreep zijn immuunsysteem grondig heeft gereset, waardoor zijn lichaam de tumoren zelf opruimde. Dezelfde immuunreactie zorgde er echter ook voor dat hij een ernstige allergie voor bijensteken ontwikkelde, zo meldt newscientist.com.
Onverwachte remissie na complicaties
De man had oorspronkelijk een melanoom, een agressieve vorm van huidkanker, laten verwijderen van zijn borst. Testen wezen toen uit dat er geen kanker meer in zijn lichaam zat. Acht maanden later werd hij opgenomen in het Royal Adelaide Hospital met aortaklepstenose, een aandoening waarbij een bloedvat in het hart verstopt raakt met calcium, meestal als gevolg van ouderdom.
Tijdens een röntgenfoto voor deze hartafwijking ontdekten artsen tekenen van kanker in zijn linkeroksel. Verdere scans toonden aan dat hij ernstige melanoom had die zich had verspreid naar meerdere lymfeklieren, zijn lever en zijn linkerdijbeen. "De diagnose was niet goed, met weinig kans op vijf jaar overleving", citeert het de man.
Hij kreeg de kankermedicijnen dabrafenib en trametinib voorgeschreven, maar stopte na twee maanden vanwege ernstige bijwerkingen, waaronder leverschade. Latere scans toonden aan dat de tumoren niet op de medicijnen hadden gereageerd.
Operatie leidde tot infectie en immuunreset
Rond die tijd had de man een operatie nodig voor zijn verergerende aortaklepstenose. Die ingreep leidde tot een bacteriële infectie. Ongeveer twee maanden na de operatie kreeg de man opnieuw een scan om zijn kanker te controleren. Die toonde aan dat zijn tumoren volledig waren verdwenen.
"Ik was verrast, geschokt en opgelucht toen ik hoorde dat de kanker volledig weg was", zei de man in het rapport. "Ik kon mijn emoties niet bedwingen."
Immuunsysteem sloeg op hol
Wetenschappers denken dat de combinatie van de hartoperatie en de daaropvolgende infectie een massale immuunrespons heeft uitgelokt. Die reactie zou niet alleen de kankercellen hebben aangepakt, maar ook hebben geleid tot een overgevoeligheid voor bijengif.
"Er gebeurt iets absoluut fascinerends met zijn immuunsysteem", zegt Rebecca Auer van het Ottawa Hospital in Canada, die niet bij de behandeling van de man betrokken was, tegen .
De zaak is beschreven in een , een medisch vaktijdschrift waarin artsen uitzonderlijke gevallen documenteren. Het gaat hier om een eenmalige observatie, niet om een bewezen behandeling. Artsen benadrukken dat dit een eenmalige observatie betreft en geen bewezen behandeling.
Nieuwe inzichten in immuuntherapie
Toch biedt de casus volgens onderzoekers waardevolle inzichten in hoe het immuunsysteem kanker kan bestrijden. Het feit dat één enkele gebeurtenis zowel een tumor kan doen verdwijnen als een nieuwe allergie kan veroorzaken, toont hoe nauw deze processen met elkaar verbonden zijn.
De man ontwikkelde na de operatie een ernstige allergische reactie op bijensteken, iets wat hij daarvoor nooit had gehad. Dit wijst erop dat zijn immuunsysteem na de reset in een staat van verhoogde alertheid verkeert, die zowel gunstige als ongunstige effecten kan hebben.
Het geval onderstreept volgens de onderzoekers het belang van verder onderzoek naar de wisselwerking tussen infecties, chirurgie en het immuunsysteem. Mogelijk kunnen dergelijke inzichten op termijn leiden tot nieuwe behandelmethoden die het immuunsysteem gericht stimuleren om kanker op te ruimen.