Vlaanderen kampt met een aanzienlijk netwerk van onveilige fietspaden langs gewestwegen, die in de volksmond 'moordstrookjes' worden genoemd. In totaal gaat het om 2.623 kilometer aan paden die niet voldoen aan de geldende veiligheidsnormen. Dit komt neer op 26 procent van alle fietspaden langs de gewestwegen in het gewest.
Uit een parlementair antwoord van de Vlaamse minister van Mobiliteit, Annick De Ridder (N-VA), blijkt dat deze paden als onveilig worden beschouwd omdat ze onvoldoende zijn afgescheiden van de rijbaan of onvoldoende verhoogd zijn. Volgens berichtgeving van vrtnws.be variëren de cijfers sterk per regio. Provinciaal gezien scoort Limburg het slechtst, waar 30 procent van de fietspaden langs gewestwegen als gevaarlijk wordt aangemerkt. Antwerpen doet het relatief beter met een percentage van 21 procent.
Ook tussen de centrumsteden zijn er grote verschillen zichtbaar. Gent is hier de absolute koploper in onveiligheid, waarbij 34 procent van de fietspaden langs gewestwegen als 'moordstrookjes' wordt geclassificeerd. Aan de andere kant van het spectrum staat Genk, waar slechts 6 procent van de paden aan deze gevaarlijke kenmerken voldoet.
Pleidooi voor dringende maatregelen
De onthulling van deze cijfers heeft geleid tot kritiek vanuit de politiek. Bogdan Vanden Berghe, parlementslid voor Groen, die de gegevens opvroeg, stelt dat lokale besturen en steden wel investeren in de veiligheid van fietsers, maar dat de Vlaamse regering tekortschiet op haar eigen wegen. Volgens Vanden Berghe blijven de huidige plannen van zowel de huidige als de vorige regering vaag, zonder concrete deadlines of meetbare tussendoelen.
Groen dringt aan op de creatie van een concreet actieplan. Als tijdelijke oplossing voor de meest risicovolle locaties stelt de partij het plaatsen van betonblokken voor of het invoeren van lagere snelheden. Hoewel Vanden Berghe erkent dat het volledig aanleggen van veilige fietspaden een tijdrovend proces is, acht hij snelle interventies noodzakelijk.
Context en maatschappelijke impact
De problematiek rondom onveilige infrastructuur is al langer een punt van discussie in Vlaanderen. De term 'moordstrookjes' verwijst vaak naar situaties waarin fietspaden abrupt stoppen of onderbroken worden, waardoor fietsers gedwongen worden de rijbaan op te gaan. De ernst van deze situatie werd in het verleden onderstreept door het televisieprogramma 'Make Belgium Great Again', zoals beschreven door brusselstimes.com. In een opvallende uitzending werden politici geconfronteerd met 500 nabestaanden van fietsers die het leven hebben verloren door gebrekkige infrastructuur.
Hoewel er ambities zijn om de veiligheid te verbeteren, is er vanuit fietsorganisaties een roep om meer snelheid. Zo heeft de Cyclistenbond, via traveltomorrow.com, aangegeven dat zij de ambitie van de plannen prijzen, maar dat de tijdlijn voor voltooiing vóór 2030 verder versneld zou moeten worden.
Minister Annick De Ridder nuanceert de cijfers overigens in berichtgeving van hln.be, waarbij zij stelt dat het niet overal noodzakelijk is om fietspaden volledig af te scheiden.