De aanhoudende hittegolven leggen een structureel probleem bloot in de Vlaamse ouderenzorg. De woonzorgcentra eisen een fundamenteel andere aanpak dan het snel installeren van airconditioning. Een airco alleen is een pleister op een houten been, klinkt het. De sector wil een langetermijnvisie die voorbereidt op de klimatologische uitdagingen van de toekomst, zo melden hln.be en nieuwsblad.be.
De kritiek is dat de huidige maatregelen te reactief zijn. Tijdens een hittegolf wordt er koortsachtig gezocht naar mobiele airco's of ventilatoren. Dat lost het onderliggende probleem niet op. De infrastructuur van veel centra is simpelweg niet gebouwd om extreme en langdurige hitte te weerstaan. De sector vraagt zich hardop af hoe we de zorg voor de meest kwetsbare groep toekomstbestendig kunnen maken nu weersextremen zich steeds vaker voordoen.
De oproep gaat verder dan enkel het koelen van gebouwen. Een echte langetermijnvisie omvat de volledige leefomgeving van de bewoners. Denk aan het vergroenen van buitenruimtes en patio's om hitte-eilanden te vermijden. Maar ook aan het aanpassen van dagritmes en maaltijden tijdens warme periodes, en het trainen van personeel in het herkennen van hittegerelateerde gezondheidsproblemen. Het is een totaalaanpak die verder kijkt dan de aanschaf van een technisch apparaat.
De impact van hitte op ouderen is aanzienlijk. Zij hebben een verminderd dorstgevoel, hun lichaam kan warmte minder goed afvoeren en vaak gebruiken ze medicatie die de temperatuurregulatie beïnvloedt. Een geïsoleerde investering in airco's neemt deze medische en zorginhoudelijke aspecten niet weg. De woonzorgcentra pleiten er daarom voor dat de overheid niet enkel inzet op technologische snelle oplossingen. Ze vragen een geïntegreerd plan waarin preventie, infrastructuur en zorg op elkaar worden afgestemd.
De discussie over airconditioning in woonzorgcentra is niet nieuw, maar de urgentie neemt met elke hittegolf toe. De sector wijst erop dat het plaatsen van een airco in een oud gebouw vaak complex en duur is. Zonder doordacht plan leidt dit tot een lappendeken aan oplossingen die niet overal even effectief zijn. Een structurele visie zou moeten beginnen bij nieuwbouwprojecten en grootschalige renovaties. Passieve koeling, isolatie en zonwering moeten de basis vormen, aangevuld met actieve koeling waar nodig.
De berichtgeving in de Vlaamse media onderstreept dat de sector niet tegen airconditioning is. Het ziet het als een onderdeel van een groter geheel. De angst bestaat dat een eenzijdige focus op airco's de aandacht afleidt van meer duurzame en holistische oplossingen. De woonzorgcentra hopen dat het beleid deze boodschap ter harte neemt en samen met de sector een plan uitwerkt dat de levenskwaliteit van bewoners ook tijdens toekomstige hittegolven kan garanderen.