Na vier decennia van onzekerheid lijkt er een verklaring te zijn voor de ongebruikelijke magnetische eigenschappen van Uranus en Neptunus. Waar de aarde een relatief symmetrisch magnetisch veld heeft dat grotendeels in lijn ligt met de rotatieas, vertonen deze ijsreuzen een patroon dat wetenschappers al veertig jaar bezighoudt. Het magnetische veld van Uranus is namelijk scheef en bevindt zich niet in het centrum van de planeet.
De sleutel tot dit raadsel ligt volgens recente analyses in de extreme omstandigheden die diep in de kern van deze planeten heersen. In een artikel van space.com wordt toegelicht dat de enorme druk en temperatuur een cruciale rol spelen bij de elektrische geleidbaarheid van de materialen in de mantel.
Dit proces is direct gekoppeld aan het zogenaamde dynamo-effect. Dit is het mechanisme waarbij de beweging van elektrisch geleidende vloeistoffen in de kern van een hemellichaam een magnetisch veld opwekt. Bij de ijsreuzen verloopt dit proces echter niet uniform. De zijn het resultaat van deze specifieke interne dynamiek, waardoor het veld asymmetrisch wordt.
Het fenomeen is niet uniek voor Uranus; ook Neptunus vertoont vergelijkbare eigenschappen. De gelijkenis tussen beide planeten suggereert dat zij een soortgelijke interne structuur delen. De hypothese is dat de samenstelling van deze planeten — bestaande uit ammoniak, methaan en water onder gigantische druk — zorgt voor een geleidingslaag die zich in een specifieke schil bevindt in plaats van centraal in de kern. Hierdoor ontstaat een dat fundamenteel verschilt van dat van gasreuzen zoals Jupiter en Saturnus.
Deze theoretische doorbraak komt na decennia van pogingen om modellen te bouwen die aansluiten bij de data van ruimtesondes. De nieuwe inzichten over de verhoogde elektrische geleidbaarheid bieden nu een kader dat de waarnemingen wel kan verklaren. Hoewel de precieze interne samenstelling van Uranus nog steeds wordt onderzocht, vormt deze ontdekking een belangrijke basis voor toekomstige ruimtemissies.
Het begrijpen van deze velden is niet alleen van theoretisch belang, maar ook essentieel om te begrijpen hoe de planeten reageren op de zonnewind en hoe hun atmosfeer is gevormd. Volgens de is de vreemde aard van deze planeten simpelweg het gevolg van natuurwetten die onder extreme druk anders opereren dan we dat op aarde ervaren.