De Belgische regering, onder leiding van minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit), introduceert een reeks maatregelen om de re-integratie van langdurig zieke werknemers op de arbeidsmarkt te bevorderen. Een van de belangrijkste initiatieven is een verhoogde werkhervattingspremie van 3.000 euro voor werkgevers die langdurig zieken opnieuw in dienst nemen of begeleiden naar aangepast werk. Deze premie is sinds begin dit jaar van kracht en geldt zowel voor werknemers die terugkeren naar hun oorspronkelijke werkgever na een jaar afwezigheid als voor nieuw aangeworven langdurig zieken vrt.be.
Naast de financiële stimulans voor werkgevers, voorziet Vandenbroucke ook in extra middelen voor gerichte begeleiding. Vanaf volgend jaar kunnen werkgevers deze middelen inzetten om langdurig zieke werknemers te ondersteunen bij hun terugkeer naar aangepast werk of een nieuwe functie. Deze begeleidingsmaatregel kan gecombineerd worden met de eerder genoemde werkhervattingspremie .
Hercontrole van invaliditeitsuitkeringen
Een andere ingrijpende maatregel is de hercontrole van meer dan 100.000 langdurig zieken die langer dan een jaar een invaliditeitsuitkering ontvangen. Minister Vandenbroucke heeft aangekondigd dat deze personen een volledig nieuwe medische aanvraag zullen moeten indienen om hun uitkering te behouden. Het doel is om "van een wit blad" te beginnen en het resterende arbeidspotentieel van deze individuen opnieuw te beoordelen kofonds.be.
Vandenbroucke benadrukt dat deze maatregel niet primair gericht is op besparingen, hoewel deze op lange termijn honderden miljoenen euro's kan opleveren voor de sociale zekerheid. De minister uitte zijn bezorgdheid over het feit dat bijna 300.000 mensen tot aan hun pensioen in langdurige ziekte verkeren, en dat meer dan een half miljoen Belgen momenteel langdurig arbeidsongeschikt zijn. De kosten voor ziekte-uitkeringen bedragen inmiddels meer dan 11 miljard euro per jaar vrt.be.
De herbeoordeling van arbeidsongeschiktheid zal worden uitgevoerd door huisartsen, die hiervoor een extra vergoeding zullen ontvangen. Dit moet hen in staat stellen voldoende tijd te nemen om met de patiënt in gesprek te gaan over de mogelijkheden voor een (deeltijdse) terugkeer naar werk. De minister heeft echter ook duidelijk gemaakt dat wie de nieuwe aanvraag niet indient, zijn uitkering zal verliezen. Uitzonderingen gelden voor mensen die volledig invalide zijn, behandeld worden voor kanker of bedlegerig zijn .
Reacties en context
De ziekenfondsen hebben positief gereageerd op de plannen van minister Vandenbroucke. De maatregelen komen voort uit de groeiende problematiek van langdurige arbeidsongeschiktheid in België, die ondanks eerdere inspanningen nog steeds toeneemt. De regering hoopt met deze "kleine revolutie" de instroom van langdurig zieken in te dammen en meer mensen weer actief te krijgen op de arbeidsmarkt .
De combinatie van financiële prikkels voor werkgevers en een strengere controle op uitkeringen moet bijdragen aan een duurzamere sociale zekerheid en een betere begeleiding van langdurig zieken naar een zinvolle invulling van hun leven en werk.