De Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd de wapenleveringen aan Oekraïne stop te zetten, tenzij Europese landen zich aansluiten bij een coalitie die de blokkade van de Straat van Hormuz moet doorbreken. Dit meldt de nos.nl op basis van meerdere bronnen. Het dreigement zou zijn geuit om Europese landen te dwingen militaire steun te verlenen in het Midden-Oosten, waar spanningen rond Iran en de scheepvaartroute hoog oplopen.
Volgens berichtgeving van en vrt.be zou Trump eerder deze maand de stopzetting van wapenleveringen aan Oekraïne hebben overwogen. Deze wapens worden via het PURL-verdrag geleverd, waarbij de VS wapens aan Europese bondgenoten verkoopt die deze vervolgens doorsturen naar Oekraïne. Het doel van Trumps dreigement was om Europese NAVO-landen te bewegen tot actie in de Straat van Hormuz.
Aanvankelijk toonden Europese landen weinig bereidheid om aan dit verzoek te voldoen. Verschillende Europese leiders gaven aan dat het heropenen van de Straat van Hormuz onmogelijk was zolang het conflict in de regio voortduurde. Ze benadrukten dat het conflict "niet hun conflict" was. Pas na Trumps dreigement met de stopzetting van wapenleveringen aan Oekraïne, kwamen er volgens de toezeggingen van enkele kernleden, waaronder Frankrijk en Duitsland.
De situatie in het Midden-Oosten is al wekenlang gespannen. Sinds eind februari voeren de VS en Israël luchtaanvallen uit op Iran, dat op zijn beurt reageert met aanvallen in de Golfregio. De Iraanse president Masoud Pezeshkian heeft in een brief aan het Amerikaanse volk gesteld dat Iran nooit een bedreiging is geweest voor andere landen en dat het Iraanse volk geen vijandigheid koestert tegenover Amerikanen of Europeanen. Hij beweert dat Iran onterecht als bedreiging wordt afgeschilderd om een vijand voor de VS te creëren, zo meldt het rd.nl.
Trump heeft echter Iran wel als een bedreiging bestempeld, vanwege vermeende pogingen tot de ontwikkeling van kernwapens, iets wat Teheran ontkent. De Amerikaanse president heeft eerder aangegeven de oorlog met Iran binnen twee tot drie weken te willen beëindigen. Een voorwaarde voor een wapenstilstand is volgens hem dat de Straat van Hormuz weer open gaat. Hij dreigde Iran "terug naar de steentijd" te bombarderen als dit niet gebeurt, aldus .
De Straat van Hormuz is een cruciale scheepvaartroute voor de wereldwijde olietoevoer. Een blokkade hiervan heeft verstrekkende economische gevolgen. De druk op Europese landen om zich aan te sluiten bij een militaire coalitie in de regio is dan ook aanzienlijk. De rol van NAVO-baas Mark Rutte wordt hierbij genoemd als bemiddelaar. Na gesprekken met Trump zou hij ervoor hebben gezorgd dat enkele belangrijke Europese landen bereid zijn gevonden om hulp te bieden.
De dreiging van Trump om de wapenleveringen aan Oekraïne te stoppen, komt op een moment dat Oekraïne nog steeds sterk afhankelijk is van westerse militaire steun in hun conflict. De koppeling van deze twee ogenschijnlijk ongerelateerde kwesties onderstreept de complexe dynamiek van de internationale betrekkingen en de Amerikaanse buitenlandse politiek onder de huidige president. De ontwikkelingen in het Midden-Oosten en de reactie van Europese landen op de Amerikaanse druk blijven nauwlettend gevolgd worden.