De federale regering heeft vooralsnog geen goedkeuring gegeven voor het alternatieve voorstel van de sociale partners, vakbonden en werkgevers, betreffende de vervanging van de zogenaamde centenindex. Dit werd vernomen na een vergadering van de Groep van Tien op het kabinet van premier De Wever vrt.be. Hoewel er nog geen definitieve beslissing is genomen, zouden er wel verdere besprekingen volgen.
Het voorstel, dat door werkgeversorganisaties en vakbonden binnen de Groep van Tien is uitgewerkt, beoogt een structurele aanpassing van de loonindexering. Vanaf april 2026 zou een twaalfmaandelijks gemiddelde van de energie-inflatie worden berekend. Vanaf juni 2026 zou bovendien rekening worden gehouden met alle energiecontracten, in plaats van enkel de nieuwe en potentieel duurdere tarieven unizo.be. Volgens de sociale partners moeten deze maatregelen leiden tot een correctere meting van de inflatie, meer macro-economische stabiliteit en een tempering van de impact van energieprijzen op alle lonen en werknemers in alle sectoren.
Kritiek op de centenindex en het alternatieve voorstel
De oorspronkelijke centenindex, die betrekking heeft op brutolonen boven de 4.000 euro, wordt door de sociale partners als complex beschouwd. Bart Buysse, gedelegeerd bestuurder van UNIZO, stelt dat deze index op lange termijn werkgevers meer zou kunnen kosten door een onbeperkte bijdrage voor de sociale zekerheid. Hij benadrukt ook dat de impact van de centenindex niet automatisch geneutraliseerd wordt voor de berekening van de loonmarge, wat onbedoeld ruimte kan creëren voor loonkostontwikkeling voor alle werknemers . Het alternatieve voorstel zou, door gerichte aanpassingen in de indexberekening zelf, een groter en gunstiger effect hebben op de loonkost en meer stabiliteit en voorspelbaarheid bieden voor ondernemingen.
Vanuit de regering zijn er echter bedenkingen geuit over het alternatieve voorstel. Verschillende ministers zouden van mening zijn dat het huidige voorstel budgettaire problemen zou kunnen veroorzaken . Daarnaast heeft de partij Vooruit haar bezorgdheid geuit dat het voorstel bepaalde bevolkingsgroepen ongelijk zou kunnen behandelen.
Oproep tot respect voor sociaal overleg
Ann Vermorgen, voorzitter van de christelijke vakbond ACV, heeft de centenindex omschreven als "een nieuwe kameel met veel bulten". Zij benadrukt dat de sociale partners hun verantwoordelijkheid hebben genomen door een haalbaar en sociaal rechtvaardiger alternatief voor te stellen dat binnen de budgettaire contouren zou passen . Vermorgen hoopt dat de regering het voorstel een kans geeft, wat zij zou beschouwen als een gebaar van respect voor het sociaal overleg. Ze wijst erop dat de regering in het regeerakkoord veel waarde hecht aan sociaal overleg en dat het afwijzen van een gezamenlijk voorstel van de sociale partners internationaal moeilijk te verantwoorden zou zijn, aangezien dit ingaat tegen het recht op sociaal overleg en collectieve onderhandelingen.
De discussie over de loonindexering en de rol van de sociale partners blijft een belangrijk thema in het Belgische politieke en economische landschap. Verdere vergaderingen en onderhandelingen zullen bepalen of er een consensus kan worden bereikt over een aanvaardbaar alternatief voor de centenindex.