Wetenschappers van het SETI Institute hebben een ambitieus plan gepresenteerd voor een vliegende robot die de diepe vulkanische scheuren van Mars moet verkennen op zoek naar tekenen van leven. De missie, genaamd Orpheus, werd voorgesteld tijdens de 57e Lunar and Planetary Science Conference en zou een belangrijke stap kunnen betekenen in de zoektocht naar buitenaards leven.
Waarom de Marsoppervlakte te vijandig is
Decennialang hebben wetenschappers het oppervlak van Mars onderzocht in de hoop daar leven te vinden. Volgens universetoday.com is dat oppervlak echter een "kale woestenij gebombardeerd door straling en gedrenkt in giftige perchloraten". De omstandigheden zijn waarschijnlijk te vijandig geweest om bestaand leven te herbergen. Om een betere kans te maken op het vinden van momenteel levende organismen op Mars, moeten wetenschappers volgens de onderzoekers ondergronds gaan zoeken.
Connor Bunn en Pascal Lee van het SETI Institute presenteerden hun voorstel voor een Mars Vertical Takeoff and Landing (VTOL) hopper-missie. De naam Orpheus verwijst naar de Griekse held die de driekoppige hond Cerberus temde om toegang te krijgen tot de onderwereld – een passende metafoor voor een missie die de Marsondergrond wil verkennen.
Cerberus Fossae als astrobiologische goudmijn
Het doelgebied van de missie is Cerberus Fossae, een regio op Mars met diepe vulkanische scheuren, putten en grotopeningen. Dit gebied maakt deel uit van Elysium Planitia en herbergt enkele van de jongste bekende vulkanen en lavastromen op de Rode Planeet. universetoday.com worden jonge vulkanen beschouwd als potentiële astrobiologische goudmijnen omdat ze beter geconserveerde uitgeworpen materialen bevatten en, cruciaal, versere biosignaturen.
Het gebied bevat ook de Cerberus Fossae Mantling Unit (CFmu), een massale pyroclastische afzetting die de meest actieve eruptieve vulkanische activiteit vertegenwoordigt die ooit op Mars is geïdentificeerd. De uitbarsting die deze afzetting veroorzaakte, vond hoogstwaarschijnlijk plaats tussen 46.000 en 222.000 jaar geleden – een oogwenk in geologische tijdschalen.
Technologie geïnspireerd door Ingenuity
Het terrein in Cerberus Fossae is echter extreem uitdagend. Een traditionele rover met wielen kan niet simpelweg een steile vulkanische put in rijden. Daarom stellen de onderzoekers een quadcopter voor, vergelijkbaar met Ingenuity, de vliegende metgezel van de Perseverance-rover die de mijlpaal bereikte van de eerste aangedreven vlucht op een andere planeet.
De Orpheus-missie zou voortbouwen op het succes van Ingenuity door een VTOL-systeem te gebruiken dat verticaal kan opstijgen en landen. Dit zou het mogelijk maken om de diepe vulkanische scheuren te bereiken die voor andere voertuigen ontoegankelijk zijn.
Verbinding met diepzee-exploratie op aarde
Interessant genoeg heeft het Orpheus-concept ook raakvlakken met diepzee-exploratie op aarde. whoi.edu ontwikkelt een autonome onderwaterrobot met dezelfde naam, ontworpen om de hadal zone van de oceaan te verkennen – de diepste delen tussen 6.000 en 11.000 meter onder het wateroppervlak.
wired.com werkt het team van Woods Hole samen met NASA om technologie te ontwikkelen die zowel de diepste oceanen op aarde als de ijzige oceaanwerelden in ons zonnestelsel kan verkennen, zoals Europa, de maan van Jupiter. De extreme druk en omstandigheden in de hadal zone bieden volgens onderzoekers een verrassend goede analogie voor de druk en omstandigheden op Europa.
Zoektocht naar bestaand leven
Het vinden van iets op een andere planeet dat nog steeds leeft, is de hoogste prioriteit binnen het vakgebied van de astrobiologie. Het is de enige manier om de eiwit- en genetische analyses uit te voeren die nodig zijn om te bewijzen dat het gevonden leven niet miljarden jaren geleden per ongeluk vanaf de aarde naar Mars is gereisd via een meteoriet.
De Orpheus-missie zou zich richten op het ontdekken van biosignaturen die wijzen op de aanwezigheid van bestaand leven. Vulkanische omgevingen zijn bijzonder interessant omdat het leven op aarde mogelijk is begonnen bij vulkanische scheuren in de diepe oceaan. De jonge vulkanische activiteit in Cerberus Fossae zou vergelijkbare omstandigheden kunnen bieden waar Marsleven zou kunnen gedijen, beschermd tegen de harde straling aan het oppervlak.
De voorgestelde missie bevindt zich nog in de conceptfase, maar vertegenwoordigt een nieuwe benadering in de zoektocht naar leven op Mars: in plaats van het oppervlak af te zoeken, duiken in de ondergrondse wereld waar de omstandigheden gunstiger kunnen zijn voor het overleven van micro-organismen.