Een recent onderzoek suggereert dat het verschil in adoptie van generatieve kunstmatige intelligentie tussen mensen met een hoge en lage opleiding kleiner is dan het vergelijkbare verschil tijdens de opkomst van het internet.
Nieuwe technologieën worden doorgaans sneller omarmd door personen met een hogere formele opleiding. In een wetenschappelijke analyse heeft onderzoeker Keisuke Watanabe onderzocht of deze trend zich herhaalt bij de huidige verspreiding van generatieve AI. De resultaten, gepubliceerd op het platform arxiv.org, wijzen erop dat de toegang tot en het gebruik van AI in 2025 minder sterk gekoppeld is aan het opleidingsniveau dan dat in het verleden het geval was bij de introductie van het internet.
Methodologie en vergelijking
Voor het onderzoek is gebruikgemaakt van publieke surveygegevens van Eurostat over het gebruik van informatietechnologie (ICT) door individuen in de leeftijd van 16 tot 74 jaar. De analyse richtte zich op 16 Europese landen. Om een eerlijke vergelijking te maken, koppelde de onderzoeker het adoptiepercentage van generatieve AI in 2025 aan een specifiek jaar uit het verleden waarin het algemene internetgebruik in datzelfde land op een vergelijkbaar niveau lag (met een marge van 5 procentpunten).
De kloof werd gemeten tussen twee groepen: mensen met een hoge opleiding (ISCED-niveau 5 tot 8) en mensen met een lage opleiding (ISCED-niveau 0 tot 2). Hierbij werd gekeken naar het gebruik van de technologie in de drie maanden voorafgaand aan de meting.
Resultaten van de analyse
De bevindingen tonen aan dat in 15 van de 16 onderzochte landen de procentuele kloof bij generatieve AI kleiner was dan tijdens de vergelijkbare fase van de internetadoptie. De mediane afname van dit verschil bedroeg 27,6 punten. Ook bij het gebruik van een log-ratio was de kloof in 13 van de 16 landen kleiner, met een mediane verandering van -0,625.
Hoewel de resultaten positief lijken voor de democratisering van AI, plaatst de auteur enkele kanttekeningen bij de data:
* Gevoeligheid van data: De resultaten van de ratio-meting bleken fragiel wanneer landen die bij hun eerste internetobservatie werden gematcht, uit de analyse werden verwijderd.
* Samenstelling: De omvang van de kloof is gevoelig voor correcties waarbij rekening wordt gehouden met de algemene educatieve samenstelling van de bevolking.
* Generalisatie: De resultaten beschrijven ongecorrigeerde contrasten in een niet-random set landen en kunnen daarom niet worden gegeneraliseerd naar de gehele Europese Unie.
Context van digitale inclusie
De discussie over de digitale kloof blijft relevant binnen het bredere maatschappelijke debat over onderwijs en technologie. Terwijl academische instellingen en overheden wereldwijd zoeken naar manieren om digitale vaardigheden te verbeteren, zoals te zien is in informatievoorziening over belgiube, blijft de toegang tot nieuwe tools een kritiek punt.
In de bredere media wordt de impact van technologie op het onderwijs voortdurend besproken. Zo rapporteert theguardian.com regelmatig over de spanningen tussen technologische vooruitgang in het klaslokaal en de behoefte aan menselijke begeleiding, waarbij sommige ouders in Silicon Valley zelfs pleiten voor het weren van technologie uit scholen.
Hoewel externe bronnen zoals unesco.org vaak een centrale rol spelen in het monitoren van wereldwijde onderwijskloven, beperkt dit specifieke onderzoek zich tot de kwantitatieve data van Eurostat om de snelheid van adoptie tussen verschillende sociale klassen in Europa in kaart te brengen. De conclusie van Watanabe suggereert dat generatieve AI mogelijk een lagerer drempelniveau heeft voor niet-hoogopgeleiden dan het internet dat destijds had.