De prijs van ruwe olie is recentelijk gestegen tot boven de 100 dollar per vat, een niveau dat sinds maart 2022 niet meer is voorgekomen. Deze stijging wordt toegeschreven aan de escalerende spanningen in het Midden-Oosten, met name door het Israëlisch-Amerikaanse offensief tegen Iran en de daaropvolgende Iraanse tegenaanvallen vrt.be. Ook de Europese gasprijs heeft een aanzienlijke stijging doorgemaakt.
De prijs van een vat ruwe Brent-olie bereikte 117,08 dollar (101,41 euro) aan het begin van de handel, wat neerkomt op een stijging van ongeveer 26 procent. Brent-olie dient als belangrijke maatstaf voor olie in Europa, Afrika en het Midden-Oosten. Tegelijkertijd steeg de prijs voor een vat West Texas Intermediate (WTI)-olie, een maatstaf voor de Verenigde Staten, met bijna 29 procent tot 119,96 dollar (103,9 euro) per vat . Voor de start van het offensief op 28 februari lag de prijs voor een vat Brent-olie nog rond de 70 dollar.
De huidige situatie wordt vergeleken met de olieprijzen ten tijde van de Russische invasie in Oekraïne in maart 2022, toen de prijzen eveneens boven de 100 dollar uitkwamen. Het absolute record voor een vat ruwe Brent-olie dateert echter uit 2008, tijdens de financieel-economische crisis, toen de prijs 147,5 dollar (127,76 euro) aantikte .
Gevolgen van de escalatie in het Midden-Oosten
De recente aanvallen op olie- en gasvelden in de Golfstaten en Iran hebben geleid tot een aanzienlijke escalatie van de oorlog in het Midden-Oosten nrc.nl. Deze situatie heeft directe gevolgen voor de scheepvaartroutes, met name de Straat van Hormuz, een cruciale doorgang voor olie- en gastransporten. Door de onrust ligt een van de belangrijkste scheepvaartroutes stil, wat de aanvoer van olie en gas bemoeilijkt en de prijzen opdrijft .
Professor Thijs Van de Graaf, expert energiepolitiek aan de UGent, merkt op dat de aanhoudende prijsstijgingen een duidelijk risico op een langdurige verstoring van de energiemarkt signaleren vrt.be. Zelfs indien de oorlog snel zou eindigen en de Straat van Hormuz weer toegankelijk wordt, zal het naar verwachting nog weken duren voordat de olie- en gasproductie weer op het oude niveau is .
De economische gevolgen van de stijgende olieprijzen zijn nu al merkbaar, onder meer aan de brandstofprijzen aan de pomp. De markt reageert gevoelig op de onzekerheid in de regio, wat de prijzen verder opdrijft en de vrees voor een bredere energiecrisis aanwakkert.