Vanaf 1 juli 2024 zal de Nationale Maatschappij der Belgische Spoorwegen (NMBS) geen treintickets meer verkopen aan boord van haar treinen. Reizigers die zonder geldig vervoerbewijs worden aangetroffen, riskeren een onmiddellijke boete van 90 euro. Deze maatregel is ingevoerd om fraude tegen te gaan en de efficiëntie van de ticketcontrole te verbeteren.
De beslissing betekent een significante verandering voor reizigers die gewend waren hun ticket bij de treinbegeleider aan te schaffen. De NMBS benadrukt dat het essentieel is om vóór het instappen over een geldig vervoerbewijs te beschikken. Dit kan via verschillende kanalen, zoals de automaten op de stations, de website van de NMBS, of de mobiele applicatie.
Achtergrond van de maatregel
De NMBS heeft deze stap gezet in een poging om het aantal zwartrijders te verminderen en de inkomsten uit ticketverkoop te optimaliseren. Hoewel de exacte cijfers over fraude niet openbaar zijn gemaakt, is het een algemeen bekend probleem in het openbaar vervoer. Door de mogelijkheid tot aankoop op de trein weg te nemen, hoopt de spoorwegmaatschappij een duidelijk signaal af te geven dat reizen zonder geldig ticket niet langer getolereerd wordt.
De boete van 90 euro is een standaardtarief voor reizen zonder geldig vervoerbewijs. Volgens de ombudsrail.be vallen dergelijke overtredingen onder de categorie van "gedepenaliseerde inbreuken", waarbij de spoorwegonderneming zelf de boete oplegt en de straf bepaalt. Voor een eerste overtreding van reizen zonder (geldig) vervoersbewijs bedraagt de standaardboete 250 euro, maar de NMBS hanteert in dit specifieke geval een lager tarief van 90 euro bij onmiddellijke betaling. Bij herhaalde overtredingen kunnen de boetes aanzienlijk oplopen, tot 500 euro vanaf de tweede inbreuk binnen een jaar.
Impact op reizigers
Voor reizigers betekent de nieuwe regel dat zij proactiever moeten zijn in het aanschaffen van hun tickets. Dit kan met name gevolgen hebben voor spontane reizen of voor reizigers die niet bekend zijn met de digitale aankoopmogelijkheden. De NMBS raadt aan om ruim op tijd voor vertrek een ticket te kopen om problemen te voorkomen.
De spoorwegmaatschappij biedt diverse opties voor ticketverkoop. Naast de traditionele loketten en automaten op de stations, kunnen reizigers ook gebruikmaken van de belgiantrain.be of de mobiele app. Deze digitale kanalen zijn 24/7 beschikbaar en bieden de mogelijkheid om tickets op voorhand te kopen, zelfs vlak voor vertrek.
Vergelijking met andere overtredingen
De boete van 90 euro voor het reizen zonder ticket is een administratieve boete. De maakt onderscheid tussen verschillende soorten overtredingen. Naast administratieve boetes zijn er ook strafrechtelijke inbreuken, zoals herhaaldelijk zwartrijden (tien keer binnen twaalf maanden), wat kan leiden tot gevangenisstraffen en hogere geldboetes. Gemengde inbreuken betreffen gedrag zoals het bevuilen of beschadigen van treinen, of ongepast gedrag, waarbij het parket kan besluiten tot vervolging of een administratieve boete kan worden opgelegd.
De NMBS heeft in het verleden al diverse maatregelen genomen om de ticketcontrole te verscherpen en fraude te bestrijden. Deze nieuwe stap past in een bredere strategie om de inkomsten te beschermen en een eerlijk systeem te garanderen voor alle reizigers. De spoorwegmaatschappij hoopt dat de duidelijkheid over de nieuwe regel en de bijbehorende boete zal leiden tot een grotere naleving van de ticketplicht.
Reizigers worden geadviseerd om de te raadplegen voor de meest actuele informatie over ticketverkoop en de nieuwe regels.