Brussel, 20 mei 2026 – De Belgische minister van Wetenschapsbeleid, Vanessa Matz (Les Engagés), heeft in de Kamer van Volksvertegenwoordigers aangekondigd dat zij de federale musea wil hervormen. Deze verklaring volgt op parlementaire vragen over de aanhoudende problemen binnen het AfricaMuseum in Tervuren, waarover eerder deze maand al bericht werd bruzz.be.
De minister bevestigde dat het mandaat van de huidige directeur, Bart Ouvry, niet zal worden verlengd. Zij omschrijft dit als een onderdeel van haar bredere hervormingsplan voor de federale musea. De situatie in het AfricaMuseum staat al langer onder druk, met onder meer tegenvallende bezoekersaantallen en een lopende rechtszaak. Daarnaast klinkt er steeds meer kritiek vanuit de Afrikaanse diaspora op de huidige koers van het museum, zo brachten volksvertegenwoordigers naar voren tijdens de vragenronde in de Kamer .
Minister Matz benadrukte tijdens de zitting dat het niet haar taak is om zich te mengen in het interne beheer van een organisatie. Desondanks lijkt de beslissing om het directeursmandaat niet te verlengen een direct gevolg van de aanhoudende controverse. De discussie over het AfricaMuseum werd verder aangewakkerd door een eerdere reportage van BRUZZ over de "malaise" binnen de instelling .
De spanningen in het AfricaMuseum werden eerder al belicht door een klacht over een vermeend "racistische" bewaker, wat de onrust verder deed oplopen . Deze incidenten dragen bij aan de groeiende roep om verandering en een heroverweging van de aanpak van het museum.
De kritiek op het AfricaMuseum is niet nieuw. Eerder, op 26 maart 2026, besloot de vzw Fémïya de samenwerking met het AfricaMuseum stop te zetten . Dit illustreert de diepgewortelde onvrede bij bepaalde organisaties en gemeenschappen over de manier waarop het museum zijn rol vervult en omgaat met zijn koloniale erfgoed.
De aangekondigde hervormingen door minister Matz zullen naar verwachting verder gaan dan enkel personeelswisselingen. De focus ligt op een bredere herstructurering van de federale musea, hoewel de precieze invulling hiervan nog niet bekend is. De minister heeft de intentie uitgesproken om de instellingen beter te laten aansluiten bij de huidige maatschappelijke verwachtingen en de uitdagingen waar ze voor staan.
De situatie in het AfricaMuseum blijft een belangrijk onderwerp van discussie, zowel in de politiek als binnen de culturele sector. De komende periode zal moeten uitwijzen hoe de aangekondigde hervormingen concreet vorm krijgen en welke impact deze zullen hebben op de toekomst van het AfricaMuseum en andere federale musea in België.