De federale regering heeft een bedrag van 17,5 miljoen euro toegekend voor de renovatie van de gevangenis van Sint-Gillis. Deze investering is bedoeld om de verouderde faciliteit operationeel te houden tot uiterlijk 2035, een aanzienlijke verlenging van de oorspronkelijke sluitingsdatum. De werkzaamheden, die naar verwachting in 2028 van start gaan, moeten de capaciteit van de gevangenis uitbreiden van de huidige 515 naar 600 plaatsen, zo meldt bruzz.be. Federaal minister Vanessa Matz (Les Engagés), bevoegd voor de Regie der Gebouwen, heeft de plannen bevestigd.
De gevangenis van Sint-Gillis, gebouwd in 1884, zou oorspronkelijk sluiten na de ingebruikname van de nieuwe gevangenis in Haren. Echter, door de aanhoudende overbevolking in Belgische detentiecentra, besloot de ministerraad op 27 februari 2026 om de gevangenis langer open te houden vrt.be. Dit besluit maakt deel uit van een breder actieplan om de detentiecapaciteit te vergroten en de omstandigheden te verbeteren, waaronder het langer openhouden en uitbreiden van bestaande gevangenissen en de ontwikkeling van kleinschalige detentieprojecten regiedergebouwen.be.
Noodzaak tot renovatie en capaciteitsuitbreiding
De huidige staat van de gevangenis van Sint-Gillis vereist dringende ingrepen. De directeur van de gevangenis, Vincent Spronck, heeft in de media de slechte omstandigheden beschreven, waaronder schimmel op celmuren en onhygiënische matrassen. Hij gaf aan regelmatig verzoeken te ontvangen van de Centrale Toezichtsraad voor het Gevangeniswezen om cellen te sluiten, wat hij weigert om een verdere vermindering van de capaciteit te voorkomen .
De geplande renovaties omvatten schilderwerken, herstellingen aan het dak, deuren en sanitair, met een specifieke focus op vleugel D. Het doel is om met deze aanpassingen de capaciteit te verhogen en de leefomstandigheden te verbeteren. Voordat de werken kunnen beginnen, moeten er nog personeel worden aangeworven voor de projectopvolging en aanbestedingen worden gelanceerd.
Historische context van renovaties
Dit is niet de eerste keer dat de gevangenis van Sint-Gillis een grootschalige renovatie ondergaat. Tussen 2009 en 2012 werd vleugel B al volledig gerenoveerd regiedergebouwen.be. Deze eerdere renovatie omvatte de vernieuwing van sanitaire voorzieningen, de vervanging van convectoren, de vernieuwing van elektrische installaties, de invoering van een branddetectiesysteem, het bepleisteren van muren en plafonds, en het plaatsen van nieuwe vloeren. Destijds leidde deze renovatie van 100 cellen tot vragen over de lange duur en de hoge kosten, die gemiddeld 75.000 euro per cel bedroegen senate.be.
De beslissing om de gevangenis van Sint-Gillis langer open te houden tot 2035 is een directe reactie op de aanhoudende overbevolking in Belgische gevangenissen. In februari 2026 waren er 13.470 gedetineerden voor een totale capaciteit van 11.296 plaatsen, waarbij 545 gedetineerden op de grond sliepen. Justitieminister Annelies Verlinden (CD&V) benadrukte dat dit een noodzakelijke stap is in afwachting van verdere hervormingen van het detentiebeleid en structurele capaciteitsuitbreiding op lange termijn. Naast Sint-Gillis blijven ook de gevangenissen van Hoogstraten en Oud-Antwerpen langer open om de druk op het gevangenissysteem te verlichten.