De prijzen van energiecontracten zijn per 1 april aanzienlijk gestegen, met name voor aardgas. Variabele contracten zijn gemiddeld 20 procent duurder geworden, terwijl de stijging voor vaste contracten bij sommige leveranciers oploopt tot wel 58 procent. Deze prijsverhogingen zijn een direct gevolg van de oplopende spanningen in het Midden-Oosten, die de internationale gas- en olieprijzen beïnvloeden vrt.be.
Energieleveranciers passen doorgaans hun tariefkaarten aan op de eerste dag van een nieuwe maand. Veel leveranciers hadden hun prijzen in maart nog niet aangepast aan de nieuwe marktomstandigheden, waardoor de tarieven van voor het conflict in het Midden-Oosten golden. Dit heeft geleid tot een forse correctie per 1 april, waarbij de nieuwe, hogere gasprijzen op de groothandelsmarkt worden doorberekend vrt.be.
Impact op vaste en variabele contracten
Voor consumenten met een variabel energiecontract betekent dit dat zij vanaf april hogere prijzen betalen. De stijging voor variabele contracten wordt geschat op ongeveer 20 procent ten opzichte van de periode vóór de recente escalatie in het Midden-Oosten. Voor een gemiddeld gezin met een jaarlijks gasverbruik van 17.000 kWh kan dit neerkomen op ongeveer 300 euro extra op jaarbasis vrt.be.
De impact op vaste contracten is nog groter. Bij energieleverancier Engie zijn de prijzen voor vaste contracten zelfs met 58 procent gestegen. Deze aanzienlijke verhoging reflecteert de onzekerheid op de energiemarkten en de hogere inkoopkosten voor leveranciers die zich voor langere tijd willen indekken tegen prijsschommelingen.
Oorzaken van de prijsstijging
De belangrijkste oorzaak van de prijsstijgingen is de oorlog in het Midden-Oosten, met name de spanningen rond de zeestraat van Hormuz. Deze smalle zeestraat is cruciaal voor het wereldwijde transport van olie en gas; ongeveer een vijfde van de mondiale energievoorziening passeert hier. De onzekerheid over de veiligheid van deze transportroutes heeft de internationale gas- en olieprijzen opgedreven gezinsbond.be.
De gasprijs op de groothandelsbeurs schommelt momenteel tussen de 55 en 60 euro per megawattuur. Hoewel dit aanzienlijk hoger is dan vorig jaar, ligt het nog niet op het extreme niveau van de vorige energiecrisis. Echter, de verwachting is dat de variabele prijzen vanaf april duurder zullen zijn dan de voordelige vaste contracten die in maart nog beschikbaar waren .
Advies voor consumenten
In de aanloop naar 1 april was er veel activiteit onder consumenten die nog snel wilden overstappen naar een vast contract tegen de oude, lagere tarieven. Dit leidde op 31 maart tot problemen bij verschillende websites van energieleveranciers en energievergelijkers, zoals de V-Test van de Vlaamse Nutsregulator en Mijnenergie.be, die moeilijk bereikbaar waren door de grote toestroom .
Experts benadrukken dat hoewel de gasprijzen stijgen, het gasverbruik in de komende maanden vanzelf zal afnemen door het einde van het stookseizoen. Dit betekent dat de directe impact op de factuur voor veel gezinnen mogelijk minder groot zal zijn dan de procentuele stijgingen doen vermoeden. Toch blijft het advies om kritisch naar energiecontracten te kijken en te overwegen of overstappen naar een ander contract voordeliger kan zijn.
Op korte termijn zijn er weinig mogelijkheden voor België of Europa om de energieprijzen te stabiliseren, aangezien de aanvoer van olie en gas uit de Perzische Golf momenteel beperkt is. Consumenten kunnen wel zelf bijdragen aan besparing door bijvoorbeeld de verwarming een graad lager te zetten, wat tot 7 procent energiebesparing kan leiden .