Tijdens de COP31-klimaatconferentie in Antalya is een nieuw initiatief gepresenteerd om de milieu-impact van kunstmatige intelligentie (AI) aan te pakken. De zogenaamde 'Antalya AI Pledge' beoogt de ecologische voetafdruk van de groeiende AI-sector te verkleinen door datacenters te stimuleren over te stappen op emissievrije energiebronnen.
Op maandag 16 november 2026 introduceerde Turkije, in haar rol als mede-gastheer van de top, dit pact in samenwerking met de International Telecommunication Union. Volgens een officiële mededeling van de itu.int richt de belofte zich niet alleen op het gebruik van schone energie, maar ook op een verhoogde transparantie. Landen en bedrijven die deelnemen, worden aangemoedigd om openklare gegevens te delen over hun waterverbruik, het energieverbruik en de totale CO2-uitstoot van hun faciliteiten.
Beperkte internationale steun
Hoewel het initiatief met veel ambitie werd gelanceerd, is de initiële respons van de wereldgemeenschap sober. Uit berichtgeving van wholelifecarbon.com blijkt dat slechts negen landen de belofte officieel hebben gesteund. Dit staat in schril contrast met de hoop van de Turkse voorzitter om een brede internationale coalitie te vormen tegen de koolstofuitstoot van AI-infrastructuur.
De afwezigheid van enkele cruciale spelers valt op. Zo meldt mlq.ai dat zowel de Verenigde Staten als China en de Europese Unie het pact tot op heden niet hebben ondertekend. Omdat de belofte strikt vrijwillig is, ontstaan er geen juridische verplichtingen voor de deelnemers, wat de effectiviteit van het instrument mogelijk beperkt.
Alarmerende emissies in de VS
De timing van het pact is kritiek, aangezien recent wetenschappelijk onderzoek de urgentie van de problematiek onderstreept. Een studie van Harvard University, gepubliceerd in Nature Sustainability, schetst een zorgwekkend beeld van de Amerikaanse datacenters.
Uit de analyse blijkt dat de 403 grootste datacenters in de Verenigde Staten tussen mei 2024 en april 2025 ongeveer 25,7 miljoen ton CO2 hebben uitgestoten. Zoals rapporteert, is deze uitstoot zelfs hoger dan de totale jaarlijkse emissies van Denemarken. Bovendien bleek dat meer dan de helft van de verbruikte elektriciteit — in totaal 82 terawattuur — nog steeds werd opgewekt met fossiele brandstoffen.
Bredere context van de klimaattop
De discussie over de digitale voetafdruk is onderdeel van een breder pakket aan klimaatmaatregelen tijdens de COP31 in Antalya. Naast de focus op AI wordt er uitgebreid gesproken over de transitie naar elektrificatie en het implementeren van koolstofarm ontwerp in de bouwsector. In rapportages van wordt benadrukt dat de conceptteksten van de conferentie sterk inzetten op net-zero gebouwen en het reduceren van de vraag naar nieuwe grondstoffen.
De geringe deelname aan de AI-belofte illustreert de aanzienlijke kloof die blijft bestaan tussen de technologische versnelling van AI en de politieke bereidheid om ecologische kaders te accepteren, zelfs wanneer deze niet bindend zijn.