In de nabijheid van het Vaticaan hebben archeologen een bijzondere verzameling vroegmiddeleeuwse munten ontdekt die nieuwe inzichten verschaft in de positie van Engelse expats en reizigers in Rome. De vondst, gedaan in de ommuurde tuin van het Palazzo della Rovere, levert voor het eerst fysiek bewijs voor het bestaan van de Schola Saxonum. Hoewel historische teksten deze Anglo-Saksische wijk al eerder beschreven, is dit de eerste keer dat er tastbare aanwijzingen zijn gevonden die de locatie van deze gemeenschap bevestigen.
De ontdekking suggereert dat de Engelsen in het middeleeuwse Rome een uitzonderlijke positie innamen. Volgens een artikel van newscientist.com wijst de aanwezigheid van specifieke munteenheden erop dat deze groep mogelijk het recht had om eigen valuta te gebruiken in bepaalde stadsdelen. Dit zou betekenen dat zij een bevoorrechte status genoten die niet gold voor andere buitenlandse nationaliteiten in de pauselijke stad.
Om de aard van deze wijk te duiden, trekt Rory Naismith van de Universiteit van Cambridge een vergelijking met moderne stedelijke fenomenen. Hij stelt dat de Schola Saxonum te vergelijken is met hedendaagse etnische districten, zoals de Chinatowns in steden als Londen, Melbourne of San Francisco. Het was een dynamisch centrum waar een specifieke culturele groep samenkwam en een eigen sociale structuur vormde.
De opgravingen in de tuin van het Palazzo della Rovere duren al sinds 2020. Deze locatie is reeds bekend bij archeologen; in 2023 werden hier bijvoorbeeld de resten van het theater van keizer Nero blootgelegd. Tijdens de meest recente werkzaamheden is een totaal van 30 munten teruggevonden. De collectie bestaat voornamelijk uit 23 munten uit de 10e eeuw, waaronder 20 Anglo-Saksische pennies en één half-penny. Deze munten zijn geslagen onder koningen zoals Eadred, Æthelstan en Edward the Elder. Daarnaast werden twee Italiaanse munten uit dezelfde periode en zeven bronzen munten uit de late oudheid of de Romeinse tijd aangetroffen. De identificatie van sommige stukken bleek lastig omdat diverse munten met elkaar waren versmolten.
Naast de valuta zijn er ook sporen van ambachtelijke activiteiten gevonden. Onderzoekers vonden resten van leer, bot en metaal op de site. Deze combinatie van materialen en geld wijst erop dat de Schola Saxonum meer was dan een eenvoudige rustplaats voor pelgrims. Het lijkt eerder te gaan om een volledig functionerende wijk met eigen economische activiteiten en lokale ambachten.
Deze archeologische resultaten tonen aan dat de relatie tussen het vroegmiddeleeuwse Engeland en het spirituele centrum van Rome formeler en sterker was dan voorheen uit materiële bronnen kon worden opgemaakt. De Engelse bewoners waren geen incidentele bezoekers, maar vormden een erkende gemeenschap met specifieke privileges binnen de stad.