Advocaat Wesley Jeunen uit Beringen heeft de afgelopen maanden met succes meerdere slachtoffers van online oplichting bijgestaan in de rechtbank, met als doel banken aansprakelijk te stellen voor de geleden schade. Hoewel de gedupeerden hun geld nog niet hebben teruggekregen, stelt Jeunen dat de wetgeving mogelijkheden biedt voor slachtoffers van phishing om hun geld terug te vorderen van financiële instellingen vrt.be.
Het aantal meldingen van online oplichting, waaronder phishing, neemt jaarlijks toe. Desondanks blijft de kans dat slachtoffers hun schade vergoed zien door banken vaak beperkt. Veel banken wijzen de verantwoordelijkheid af en beroepen zich op "grove nalatigheid" van de klant. Jeunen betoogt echter dat banken dit begrip te snel en onterecht gebruiken .
Volgens Jeunen is de definitie van grove nalatigheid in de wet duidelijk omschreven. Het betreft situaties waarin klanten bijvoorbeeld hun bankkaart samen met hun pincode bewaren, of wanneer slachtoffers van fraude niet onmiddellijk contact opnemen met de bank om de schade te beperken. Koen Geboors uit Hasselt deelt de mening dat banken de verantwoordelijkheid te snel bij de slachtoffers leggen. Zijn vader verloor bijna 2000 euro nadat hij op een valse bankwebsite terechtkwam die een exacte kopie was van de echte site. Zonder het te beseffen gaf hij zijn bankgegevens door aan oplichters .
Phishing is een methode waarbij kwaadwillende personen via misleidende technieken gevoelige digitale informatie proberen te verkrijgen, zoals bankgegevens. Deze informatie wordt vervolgens misbruikt voor misdrijven zoals identiteits- of financiële fraude. De term "phishing" is afgeleid van het Engelse "fishing", wat verwijst naar het hengelen naar informatie door criminelen peterfreundlaw.be.
Het fenomeen van phishing is de laatste jaren explosief toegenomen. Waar het tien jaar geleden nog uitzonderlijk was, ontvangen veel mensen nu wekelijks of zelfs dagelijks verdachte e-mails, sms-berichten of WhatsApp-berichten waarin internetfraudeurs proberen informatie te ontfutselen. Wanneer slachtoffers contact opnemen met hun bank, wordt vaak gesteld dat de bank niet aansprakelijk is voor phishing en dat er geen terugbetaling zal plaatsvinden .
Echter, het Wetboek Economisch Recht (WER) bevat sinds 2018 specifieke regels met betrekking tot phishing. Artikel VII.44 van het WER behandelt de aansprakelijkheid van banken in dergelijke gevallen. Dit artikel wijkt af van artikel VII.43 en stelt dat de betaler tot aan een bepaald punt de verantwoordelijkheid draagt . De precieze invulling van deze aansprakelijkheid en de voorwaarden waaronder banken moeten terugbetalen, zijn complex en vaak onderwerp van juridische discussie ictrechtswijzer.be.
De discussie over de aansprakelijkheid van banken bij phishing draait vaak om de vraag of de klant voldoende zorgvuldig is geweest. Juridische experts benadrukken dat de wetgeving een kader biedt, maar dat de interpretatie in individuele gevallen cruciaal is ictrechtswijzer.be. De recente successen van advocaat Jeunen in de rechtbank suggereren dat er wel degelijk juridische gronden zijn om banken aan te spreken op hun verantwoordelijkheid, zelfs wanneer zij zich beroepen op grove nalatigheid van de klant. Dit biedt een sprankje hoop voor de vele slachtoffers van online oplichting die zich in de steek gelaten voelen door hun bank.